دسترسی سریع به مقاله
شبهه 109
در اینجا یک سؤال مهم پیش میآید و آن این است که: مردم چگونه از مهدی استفاده میکنند؛ در حالی که او غایب است!؟ روایتی که به ابوعبدالله جعفر صادق نسبت داده شده، این سؤال را جواب میدهد که میگوید: مانند اینکه چگونه از خورشید استفاده میکنند هنگامی که پشت ابر باشداین جواب اشکال دارد چون خورشید معروف است و همه از آن نفع میبرند؛ مهدی معروف نیست و دربارۀ او اختلاف هست.
در اینجا یک سؤال مهم پیش میآید و آن این است که: مردم چگونه از مهدی استفاده میکنند؛ در حالی که او غایب است!؟ روایتی که به ابوعبدالله جعفر صادق نسبت داده شده، این سؤال را جواب میدهد که میگوید: مانند اینکه چگونه از خورشید استفاده میکنند هنگامی که پشت ابر باشد (نگا: صدوق، الأمالی، ص 253...).
این جواب اشکال دارد چون خورشید معروف است و همه از آن نفع میبرند؛ مهدی معروف نیست و دربارۀ او اختلاف هست. [ر.ک: همان، ص 115]
پاسخ
تشبیهی عمیق و پر معنا
تشبیه امام زمان به خورشید - که در کلام پیامبر اکرم و امام صادق وارد شده است - تشبیه عمیق و پر معنایی است. امام مهدی (عج) به «خورشید در پشت ابر» تشبیه شده است نه به «خورشید» که گفته شود خورشید وقتی از پشت ابر در میآید، همه آن را میبینند؛ ولی حضرت مهدی (عج) را در زمان غیبت کسی نمیبیند. در تشبیه جهت تشبیه را فهمید. جهت تشبیه در این حدیث این است: همان طور که خورشید زمانی که نمایان است، فایده دارد و وقتی پشت ابر میرود باز هم فایده دارد؛ حضرت مهدی (عج) نیز، زمانی که ظاهر میشود مردم از او استفاده میکنند و فایده دارد و اکنون هم که در حال غیبت است، باز هم مردم مانند خورشید پشت ابر، از او استفاده می کنند.
البته اصل امامت را میتوان به خورشید تشبیه کرد که امامان شیعه در دوران ظهور، مثل خورشید در روز صاف و بدون ابر میماندند؛ اما در دوران غیبت مثل خورشید پشت ابر میباشند. پس چنین تشبیهی کاملا صحیح است، چون حالت غیبت امام مهدی (عج) مانند حالت پشت ابر بودن خورشید است که مردم خورشید را نمیبینند ولی از نورش بهره میبرند. و ما کیفیت استفاده از وجود امام مهدی (عج) در دوران غیبت را قبلاً (در پاسخ شبهه 11) بیان کردیم؛ و همانجا انواع بهرههایی که همه مردم، - به خصوص شیعیان - از وجود امام مهدی (عج) در پشت پرده غیبت میبرند، بیان نمودیم. و گفتیم که وجود وی و تصرفات او، هر دو از الطاف خدا است و برقراری هر دو نوع لطف از پس پرده غیبت ممکن است و منوط به ظهور وی نیست.
[1]
[1]امام مهدي حقيقتي تابناک، مرتضی ترابي، ص 281.